Sprawdź, jakie obowiązki ma pracodawca i jak zgłosić naruszenia jako sygnalista. 
Pracodawco, reaguj na naruszenia – zapewnij bezpieczeństwo w pracy. 

Zgłaszanie naruszeń – obowiązki pracodawcy względem pracownika

Pracownik, oprócz obowiązków, posiada również prawa. Jednym z podstawowych praw pracownika jest prawo do bezpiecznego i godnego środowiska pracy, wolnego od dyskryminacji, nierównego traktowania i innych działań naruszających jego godność, o które pracodawca ma obowiązek dbać. Podstawą do podjęcia działań wyjaśniających i przeciwdziałania dalszym sytuacjom przez pracodawcę jest zgłoszenie naruszenia przez pracownika. W wielu organizacjach obowiązują wewnętrzne procedury, które umożliwiają systemowe zgłaszanie naruszeń oraz ich rozpatrzenie.   

Czy pracownik może zostać zwolniony za zgłoszenie naruszenia?  

Nie, pracownik nie może zostać ukarany, zwolniony ani dyskryminowany za to, że zgłosił naruszenie w trybie sygnalisty. W Polsce zasady ochrony sygnalistów reguluje Ustawa o ochronie sygnalistów, która weszła w życie w 2024 r., zgodnie z Dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1937. Ustawa zapewnia ochronę przed działaniami odwetowymi ze strony pracodawcy.   

Bezpieczeństwo i godność pracownika – regulacje Kodeksu pracy 

Zgodnie z przepisami Kodeksu pracy, pracodawca ma obowiązek reagować na sytuacje, które odbiegają od normy i przyjętych zasad. Zgodnie z art. 113. k.p.: „Jakakolwiek dyskryminacja w zatrudnieniu, bezpośrednia lub pośrednia, w szczególności ze względu na płeć, wiek, niepełnosprawność, rasę, religię, narodowość, przekonania polityczne, przynależność związkową, pochodzenie etniczne, wyznanie, orientację seksualną, zatrudnienie na czas określony lub nieokreślony, zatrudnienie w pełnym lub w niepełnym wymiarze czasu pracy – jest niedopuszczalna.” Kodeks pracy stawia sprawę bardzo jasno, podkreślając słowem „niedopuszczalna”, czyli dyskryminacja nie może mieć miejsca w żadnym przypadku. 

W miejscu pracy nieakceptowalne są również zachowania naruszające godność pracownika (art. 11¹ Kodeksu pracy). Dotyczy to także zachowań o charakterze molestowania, w tym molestowania seksualnego, które naruszają godność i tworzą poniżającą, wrogą lub upokarzającą atmosferę (art. 183a §5–6 Kodeksu pracy). 

Kodeks pracy porusza także kwestie związane z mobbingiem oraz obowiązkiem pracodawcy, zgodnie z art. 943 § 1: „Pracodawca jest obowiązany przeciwdziałać mobbingowi. § 2. Mobbing oznacza działania lub zachowania dotyczące pracownika lub skierowane przeciwko pracownikowi, polegające na uporczywym i długotrwałym nękaniu lub zastraszaniu pracownika, wywołujące u niego zaniżoną ocenę przydatności zawodowej, powodujące lub mające na celu poniżenie lub ośmieszenie pracownika, izolowanie go lub wyeliminowanie z zespołu współpracowników.” 

Zgodnie z art. 94 pkt 4 oraz art. 207 §2 k.p., pracodawca ma również obowiązek zapewnić bezpieczne i higieniczne warunki pracy, dbać o zdrowie i bezpieczeństwo pracowników.  

Formularz do zgłaszania naruszeń sygnalizacyjnych w systemie Empliset

Empliset kompleksowo obejmuje wiele kwestii związanych z zarządzaniem procesami HR, dlatego, aby uczynić dostęp do zgłoszeń sygnalizacyjnych bardziej intuicyjnym, w aplikacji zaprojektowana została specjalna zakładka „Zgłoś naruszenie”. Pracownik wskazuje czego dokładnie dotyczy zgłoszenie i uzupełnia wszystkie niezbędne informacje. Ma również możliwość dodania załącznika. Zgłoszenie może zostać dokonane anonimowo lub z podaniem danych – wybór pozostaje do decyzji pracownika. Formularz zostaje wysłany na adres e-mail odpowiedzialny w danej organizacji za kwestie związane z nieprawidłowościami. Na koncie pracownika nie zostaje ślad po przesłanym formularzu.  

FAQ, czyli najczęściej zadawane pytania i odpowiedzi dotyczące funkcjonalności związanej ze zgłaszaniem naruszeń prawa (sygnalisty) w Empliset      

Czy mogę dokonać zgłoszenia sygnalisty anonimowo? 

Tak, osoba składająca zgłoszenie sama decyduje czy chce pozostać anonimowa czy ujawnić swoje dane.  

Czy mogę dodać załącznik do formularza zgłoszenia sygnalisty?  

Tak, formularz zawiera miejsce, w którym można wybrać plik, który zostanie przesłany do osób odpowiedzialnych za rozpatrywanie naruszeń.   

Czy na moim profilu pozostanie ślad po zgłoszeniu naruszenia? 

Nie, po przesłaniu formularza nie pozostaje historia zgłoszeń ani ślad na profilu pracownika.   

Do kogo trafiają zgłoszenia? 

Zależy to od ustaleń konkretnej organizacji. Zazwyczaj powoływana jest specjalna komisja zespół lub osoba, która zajmuje się sprawami związanymi z naruszeniami.